[Trọng điểm học tập của bài này]
- Hỗ trợ bệnh nhân xuống giường thời kỳ đầu để phòng ngừa xảy ra các biến chứng khi nằm trên giường.
- Thực hiện từng bước để trợ giúp bệnh nhân ra khỏi giường ngồi xe lăn.
- Cần được đánh giá có tình trạng khó chịu không trước khi bệnh nhân xuống giường.
- Bệnh nhân ngồi trên xe lăn cần có điểm tựa phù hợp và chú ý an toàn.
I. Vì sao cần hỗ trợ bệnh nhân xuống giường ngồi xe lăn?
Xuống giường trong thời kỳ đầu đối với bệnh nhân nằm liệt giường có thể làm tăng cường độ hoạt động, thúc đẩy sự giãn nở của phổi và loại bỏ chất bài tiết, tăng sự co bóp của tim và mạch máu đồng thời tăng cường sức mạnh cơ bắp để phòng ngừa teo khớp và các biến chứng phát sinh liên quan do nằm liệt giường (như chấn thương do áp lực, chứng teo cơ, viêm phổi v.v…).
II. Những ai cần sử dụng?
Những bệnh nhân nằm liệt giường bị hạn chế về hoạt động cơ thể.
III. Tôi cần phải chuẩn bị những vật dụng gì?
- Dây đai di chuyển và xe lăn. (Đọc thêm: Lựa chọn xe lăn)
- Tất đàn hồi và gối có thể sử dụng theo tình hình.
IV. Tôi tiến hành thế nào?
- Kiểm tra chức năng và tính an toàn của phanh xe lăn và bàn đạp chân, đặt xe lăn nghiêng một góc 45 độ so với đầu giường, cố định phanh xe lăn và thu bàn đạp chân lại.
- Trước tiên giúp bệnh nhân nghiêng sang một bên, để dây đai dịch chuyển thẳng hàng với vị trí xương chậu, sau đó nghiêng bệnh nhân sang phía bên kia, điều chỉnh dây đai dịch chuyển, khóa lại dây đai và móc ở đùi, đeo dây đai dịch chuyển lên, hạ thấp chiều cao giường đệm và nâng cao đầu giường để bệnh nhân ở tư thế nửa ngồi nửa nằm.
- Quan sát xem bệnh nhân có tình trạng chóng mặt hoặc khó chịu sau khi nửa ngồi nửa nằm trong 10 phút hay không, hỗ trợ bệnh nhân đi giày, đưa chân của bệnh nhân ra ngoài mép giường, sau khi ngồi vững và chuẩn bị ra khỏi giường.
- Người chăm sóc đứng trước mặt bệnh nhân, hai chân dang ra, đặt một chân vào giữa hai đầu gối của bệnh nhân, hai tay luồn qua nách ôm lấy bệnh nhân và nắm lấy dây đai dịch chuyển, bệnh nhân đặt hai tay lên hai bên vai người chăm sóc, đầu gối của người chăm sóc hơi khuỵu xuống ôm bệnh nhân lên, hỗ trợ bệnh nhân đứng dậy và ôm lấy bệnh nhân để bệnh nhân ngồi lên xe lăn.
- Điều chỉnh tư thế ngồi của bệnh nhân và thắt dây an toàn trên xe lăn, hạ bàn đạp chân của xe lăn xuống và đặt hai chân bệnh nhân lên trên bàn đạp chân.
- Có thể dùng gối đầu để đỡ bệnh nhân khi cần thiết một cách thích hợp.
V. Chúng ta cần phải chú ý những gì?
- Tránh ra khỏi giường ngồi xe lăn trong vòng 30 phút sau khi ăn.
- Bệnh nhân có nhu cầu hút đờm, hỗ trợ hút đờm trước khi xuống giường.
- Xử lý xong đại tiểu tiện của bệnh nhân trước khi xuống giường.
- Bệnh nhân nằm lâu trên giường và hai chi dưới không có sức lực, trước khi xuống giường cần mang tất đàn hồi, nâng từ từ đầu giường lên để hình thành tư thế ngồi, quan sát tình trạng bệnh nhân rồi mới hỗ trợ xuống giường. Nếu bệnh nhân có các tình trạng khó chịu như chóng mặt, buồn nôn, thị lực mờ, thở gấp, da nhợt nhạt v.v. vui lòng tạm hoãn xuống giường.
- Bệnh nhân bị cứng tứ chi, trước khi xuống giường có thể thực hiện vận động khớp tứ chi trước để thư giãn khớp và cơ bắp. (Đọc thêm: Vận động khớp xương).
- Bệnh nhân sử dụng ống thông tiểu, vị trí túi nước tiểu phải thấp hơn thắt lưng, để tránh nước tiểu chảy ngược.